DKA vormt een ernstige uitdaging en brengt levensbedreigende risico’s met zich mee voor uw patiënten met diabetes type 1 of type 2. Het kan onvoorspelbaar zijn en zich snel ontwikkelen. Als uw patiënten niet weten op welke signalen zij moeten letten, herkennen zij mogelijk niet dat een DKA op komst is 1,2.
Stijgende ketonen kunnen zich ongemerkt ontwikkelen bij uw patiënten
Identificeer patiënten die mogelijk risico lopen op een stijging van het aantal ketonen en DKA.
Een DKA kan iedereen met diabetes treffen, ongeacht leeftijd of type diabetes¹,2.
Was niet bekend met de term DKA3*†
Kon geen enkel symptoom van DKA noemen3*
Testte helemaal niet op ketonen3*
* Multinationale, multicentrische enquête onder patiënten van endocrinologische poliklinieken met een gemiddelde duur van type 1 diabetes van 22 jaar (N=333)3.
† Deelnemers beoordeelden hun eigen kennis van DKA significant lager dan hun behandelend artsen deden (p<0,0001)3.
Het opstellen van een ketonenmanagementplan en het regelmatig bespreken daarvan kan uw patiënten helpen zich beter voorbereid te voelen. Zo leren zij de symptomen van stijgende ketonen herkennen, hun ketonenwaarden controleren en tijdig actie ondernemen voordat de situatie zich ontwikkelt tot een DKA2.
 | Ontdek waarom het belangrijk kan zijn om met een breed scala aan patiënten in gesprek te gaan over stijgende ketonen en DKA.‡ |
Patiëntprofiel
PATIËNT 1
Maak kennis met Emma.
Pediatrische patiënt die een insulinepomp gebruikt en ondersteuning van ouders of andere verzorgers nodig heeft bij het managen van diabetes type 1.
 | Overwegingen voor deze patiënt |
| Waarom het gesprek aangaan |
9-jarig kind dat enkele jaren geleden is gediagnosticeerd met diabetes type 1.
DKA komt het meest voor bij patiënten met diabetes type 1 1.
Gaat naar school gedurende de dag
- Het kan voor kinderen lastig zijn om symptomen te herkennen en te melden4,5.
- Monitoring in een klaslokaalomgeving kan uitdagend zijn voor secundaire zorgverleners, zoals leerkrachten en andere begeleiders6.
Is afhankelijk van ouders en andere verzorgers voor ondersteuning bij het managen van diabetes.
Het kind en alle betrokken verzorgers moeten weten hoe zij moeten omgaan met stijgende ketonen en hoe zij moeten handelen bij een DKA1,4.
Gebruikt een insulinepomp
Onderbrekingen in de insulinetoediening kunnen voorkomen2
| Een goede kennis van de oorzaken en symptomen van stijgende ketonen bij zowel pediatrische patiënten als hun verzorgers kan bijdragen aan het voorkomen van DKA.1,4. |
PATIËNT 2
Dit is Michael.
Jongvolwassene die pas zelfstandig verantwoordelijk is voor het managen van diabetes type 1.
| Overwegingen voor deze patiënt |
| Waarom het gesprek aangaan |
20-jaar met T1D
DKA is nog steeds een belangrijke doodsoorzaak bij type 1 diabetes2
Voor het eerst zelfstandig wonen
Nieuwe omgevingen brengen nieuwe uitdagingen met zich mee bij de behandeling van type 1 diabetes7
Veel nieuwe verantwoordelijkheden die beslag leggen op de tijd (zoals koken, werk en sociale activiteiten)
Gemiste of onvoldoende insulinedoses zijn een van de belangrijkste oorzaken van DKA1
Kan meer stress ervaren
Stress is een veelvoorkomende uitlokkende factor voor DKA1
Kan gaan experimenteren met alcohol en/of drugs
Misbruik van alcohol of drugs kan de werking van insuline beïnvloeden en het risico op DKA verhogen1
| Het bieden van voorlichting aan jongvolwassen patiënten over het risico op stijgende ketonen kan hen helpen diabetes proactief en zelfstandig te managen2. |
PATIËNT 3
Maak kennis met Sandy.
Oudere volwassene met diabetes type 2 die meerdere dagelijkse insuline-injecties (MDI) gebruikt.
| Overwegingen voor deze patiënt |
| Waarom het gesprek aangaan |
60 jaar met T2D
Het aantal ziekenhuisopnames wegens DKA bij mensen met diabetes type 2 neemt gestaag toe1,8.
Gebruikt een MDI of anders insuline regime
Het overslaan van insulinedoses of het toedienen van onvoldoende insuline behoort tot de meest voorkomende uitlokkende factoren van DKA1
Verhoogd HbA1c
Verhoogde HbA1c-waarden vormen een belangrijke risicofactor voor DKA1
Laag inkomen
Een lager inkomen is een bekende sociale determinant van gezondheid en een risicofactor voor DKA1
Vaak ziek
Ziekte is een van de belangrijkste uitlokkende factoren voor DKA1
| Voorlichting aan patiënten met diabetes type 2 die meerdere dagelijkse insuline-injecties (MDI) gebruiken over de oorzaken en symptomen van stijgende ketonen kan bijdragen aan het voorkomen van DKA-noodsituaties2. |
PATIËNT 4
Dit is Thomas.
Oudere volwassene die een SGLT2-remmer gebruikt voor diabetes type 2
| Overwegingen voor deze patiënt |
| Waarom het gesprek aangaan |
Een 51-jarige die onlangs de diagnose T2D heeft gekregen
Het aantal ziekenhuisopnames wegens DKA bij mensen met diabetes type 2 neemt gestaag toe1,8
Gebruikt een SGLT2-remmer en geen insuline
Het gebruik van SGLT2-remmers gaat bij mensen met diabetes type 2 gepaard met een bijna driemaal zo hoog risico op DKA1
Moeite met het onder controle houden van hoge bloedglucosewaarden
Hyperglykemie verhoogt het risico op DKA1
| Bij patiënten met diabetes type 2 die SGLT2-remmers gebruiken, kan het bespreken van het feit dat DKA ook kan optreden bij normale of vrijwel normale bloedglucosewaarden bijdragen aan een groter bewustzijn en een betere voorbereiding1. |
PATIËNT 5
Leer Joy kennen.
Volwassen vrouw met diabetes type 1 tijdens de zwangerschap.
| Overwegingen voor deze patiënt |
| Waarom het gesprek aangaan |
32-jarige zwangere vrouw met type 1 diabetes
- Zwangerschapshormonen kunnen de gevoeligheid van het lichaam voor insuline verminderen, waardoor de insulinebehoefte toeneemt9
- DKA tijdens de zwangerschap wordt geassocieerd met een risico op foetale sterfte van 10% tot 35%10
Tijdens de zwangerschap kunnen ziekte en infecties vaker voorkomen als gevolg van veranderingen in het immuunsysteem
Ziekte en infecties behoren tot de belangrijkste uitlokkende factoren voor DKA1.
| Zorg ervoor dat vrouwelijke patiënten met diabetes type 1 of type 2 zich bewust zijn van de veranderingen die tijdens de zwangerschap in het lichaam optreden en die het risico op DKA kunnen verhogen10. |
Herken. Controleer. Acteer.
Het opstellen van een ketonenmanagementplan en het regelmatig evalueren daarvan kan patiënten helpen zich beter voorbereid te voelen. Zo kunnen zij de symptomen van stijgende ketonen herkennen, hun ketonenwaarden controleren en tijdig actie ondernemen voordat de situatie zich ontwikkelt tot een DKA2.
‡ De gegeven voorbeelden zijn uitsluitend bedoeld voor educatieve doeleinden. Ze zijn niet gebaseerd op echte patiënten. Individuele symptomen, situaties en omstandigheden kunnen variëren.
DKA=diabetische ketoacidose; SGLT-2=sodium-glucose cotransporter-2; T1D=type 1 diabetes; T2D=type 2 diabetes.
Referenties
1. Umpierrez, G. E. Diabetes Care & Research (2024). https://doi.org/10.2337/dci24-0032.
2. Nguyen, K. T. Journal of Diabetes Science and Technology (2022). https://doi.org/10.1177/19322968211042656.
3. Hepprich, M. BMJ Open Diabetes Research & Care (2023). https://doi.org/10.1136/bmjdrc-2023-003662.
4. Lan, Y. Y. Front Pediatr (2024). https://doi.org/10.3389/fped.2024.1434276.
5. Segerer, H. Dtsch Arztebl Int (2021). https://doi.org/10.3238/arztebl.m2021.0133.
6. March C. A. Pediatric Diabetes (2020). https://doi.org/10.1111/pedi.13015.
7. Sawyer, B. Clinical Medicine Insights: Endocrinology and Diabetes (2022). https://doi.org/10.1177/11795514221098389.
8. Ebrahimi, F. Front Endocrinol (Lausanne) (2022). https://doi.org/10.3389/fendo.2022.940990.
9. Kampmann, U. Journal of Diabetes Research (2019). https://doi.org/10.1155/2019/5320156.
10. Dhanasekaran, M. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism (2022). https://doi.org/10.1210/clinem/dgac464.
ADC-2694846 v1.0
